Een process skid is een vooraf geassembleerde, op een frame gemonteerde installatie die meerdere procesfuncties combineert in één compacte eenheid. Denk aan pompen, warmtewisselaars, vaten, leidingwerk en instrumentatie die samen op een stalen frame worden gebouwd en als geheel worden geleverd. Skids worden gebruikt in industrieën waar snelle installatie, ruimtebesparing en kwaliteitsborging belangrijk zijn. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over skid bouw, van de inhoud tot de normen die van toepassing zijn.
Wat zit er in een process skid?
Een process skid bestaat uit een stalen draagframe waarop alle benodigde procescomponenten zijn gemonteerd en onderling verbonden. De exacte inhoud hangt af van de toepassing, maar een typische skid bevat een combinatie van apparatuur, leidingwerk en besturing die samen een volledige procesfunctie uitvoeren.
De meest voorkomende onderdelen in een process skid zijn:
- Drukdragende apparaten zoals warmtewisselaars, drukvaten, kolommen of reactoren
- Pompen en compressoren voor het transport van media door het systeem
- Leidingwerk inclusief flenzen, kleppen, bochten en verbindingsstukken in diverse materialen zoals staal, RVS of alloys
- Instrumentatie en besturing zoals druk- en temperatuursensoren, flowmeters en regelkleppen
- Elektrische aansluitingen en eventueel een lokaal bedieningspaneel
- Steunconstructies en platforms voor toegang en onderhoud
Omdat alle onderdelen al in de werkplaats worden gemonteerd en getest, arriveer je op locatie met een installatie die direct in gebruik kan worden genomen. Dat scheelt aanzienlijk in montage- en inbedrijfstellingstijd op de uiteindelijke locatie.
Hoe wordt een process skid gebouwd?
Een process skid wordt gebouwd via een gestructureerd proces dat begint bij engineering en eindigt met een volledig getest systeem dat klaar is voor transport en installatie. De bouw vindt grotendeels plaats in een gecontroleerde werkplaatsomgeving, wat de kwaliteitsborging ten goede komt.
Het bouwproces verloopt globaal in de volgende stappen:
- Engineering en ontwerp: Op basis van de processpecificaties worden 2D- en 3D-tekeningen gemaakt. Hierbij worden ook berekeningen uitgevoerd voor druk, temperatuur en materiaalsterkte.
- Fabricage van het frame: Het stalen draagframe wordt geconstrueerd conform de geldende normen, zoals EN 1090 voor staalconstructies.
- Prefabricage van componenten: Leidingwerk, apparaten en steunconstructies worden apart vervaardigd en gekeurd voordat ze op het frame worden gemonteerd.
- Assemblage: Alle componenten worden op het frame gemonteerd, leidingen worden aangesloten en instrumentatie wordt geïnstalleerd.
- Testen en keuring: De skid wordt in de werkplaats getest op dichtheid, functionaliteit en veiligheid. Keuringen worden uitgevoerd conform de toepasselijke normen.
- Transport en installatie: De skid wordt als geheel getransporteerd naar de eindlocatie en aangesloten op de bestaande installatie.
De kwaliteit van een skid staat of valt met de vakkennis in elke fase. Fouten in de engineering werken door in de fabricage, en fouten in de fabricage zijn op locatie moeilijk te herstellen. Daarom is het belangrijk dat engineering en productie nauw samenwerken.
Wat is het verschil tussen een skid en een traditionele installatie?
Het belangrijkste verschil tussen een process skid en een traditionele installatie is de locatie van assemblage. Bij een traditionele installatie worden alle componenten los geleverd en ter plaatse gemonteerd. Bij een skid gebeurt de assemblage in de werkplaats, waarna de complete eenheid als geheel naar de eindlocatie wordt gebracht.
Dit verschil heeft praktische gevolgen voor zowel de bouwtijd als de kwaliteit:
- Kortere installatietijd op locatie: Omdat het meeste werk al in de werkplaats is gedaan, is de tijd die je nodig hebt voor installatie op de eindlocatie aanzienlijk korter.
- Betere kwaliteitscontrole: In een werkplaats zijn de omstandigheden beter beheersbaar dan op een bouwplaats in de buitenlucht. Lassen, testen en keuren gaan nauwkeuriger.
- Minder verstoring van lopende productie: Omdat de skid als kant-en-klare eenheid wordt geleverd, is de ingreep in de bestaande fabriek minimaal.
- Hogere initiële engineeringsinspanning: Een skid vereist meer voorbereiding en detailengineering vooraf, omdat alles in de werkplaats al op maat moet worden gebouwd.
Voor projecten waarbij stilstand van de productie geld kost, biedt een skid duidelijke voordelen ten opzichte van een traditionele aanpak. De totale doorlooptijd van het project kan korter zijn, ook al vraagt de voorbereiding meer tijd.
Voor welke industrieën worden process skids gebruikt?
Process skids worden gebruikt in vrijwel elke industrie waar procesmedia worden verwerkt, verwarmd, gekoeld, gemengd of getransporteerd. Ze zijn bijzonder populair in sectoren waar hoge eisen gelden aan veiligheid, kwaliteit en betrouwbaarheid van de installatie.
De meest voorkomende toepassingsgebieden zijn:
- Petrochemische industrie: Voor het verwerken van koolwaterstoffen, het koelen van reactieproducten of het doseren van chemicaliën
- Chemische procesindustrie: Voor reacties, scheidingsprocessen en productbehandeling
- Energiecentrales: Voor stoombehandeling, koelwatersystemen en hulpinstallaties
- Drinkwater- en waterbehandeling: Voor filtratie, dosering en pompinstallaties
- Voedings- en farmaceutische industrie: Waar hygiëne en traceerbaarheid van materialen belangrijk zijn
- Koper-, zink- en metaalindustrie: Voor proceskoeling en chemische behandeling van metaalstromen
De breedte van toepassingen laat zien dat skid bouw geen niche is, maar een breed inzetbare methode voor het leveren van procesinstallaties in veeleisende omgevingen.
Welke normen en certificeringen gelden voor een process skid?
Voor een process skid gelden meerdere normen tegelijk, afhankelijk van de onderdelen die de skid bevat. Drukdragende componenten vallen onder de Pressure Equipment Directive (PED), staalconstructies onder EN 1090, en lassen moeten voldoen aan EN ISO 3834. De combinatie van normen maakt skid bouw technisch veeleisend.
Normen voor drukdragende apparaten en leidingwerk
Warmtewisselaars, drukvaten en procesleiding op een skid vallen onder de PED (2014/68/EU). Afhankelijk van de gevarengroep gelden uitvoeringsnormen zoals EN 13445 voor ongestookte drukvaten, EN 13480 voor industriële leidingen, of alternatieven zoals ASME VIII, AD-2000 of RToD. Voor leveranciers die zelfstandig CE-keur mogen afgeven, is certificering conform PED module H of H1 vereist.
Normen voor de staalconstructie van het frame
Het draagframe van een skid is een staalconstructie en valt daarmee onder EN 1090-2. Lassen op de constructie moeten worden uitgevoerd conform EN ISO 3834-2. Beide normen stellen eisen aan de kwalificatie van lassers, de lasprocedures en de documentatie. Zonder deze certificeringen mag een constructie niet worden geleverd als CE-gemarkeerd product.
Naast de technische normen spelen ook kwaliteitsmanagementsystemen een rol. ISO 9001 borgt de procesbeheersingskant, terwijl VCA-certificering relevant is voor veilig werken op industriële locaties. Voor inkoopafdelingen is het verstandig om bij de certificeringen van een leverancier te controleren of alle relevante normen zijn gedekt voordat je een opdracht plaatst.
Wanneer kies je voor een process skid in plaats van losse apparatuur?
Je kiest voor een process skid wanneer meerdere procescomponenten functioneel samenhangen, de installatietijd op locatie beperkt moet zijn, of wanneer kwaliteitsborging in een gecontroleerde werkplaatsomgeving zwaarder weegt dan de flexibiliteit van losse levering. Skids zijn met name nuttig bij complexe systemen met veel onderlinge verbindingen.
Concrete situaties waarin een skid de betere keuze is:
- Je hebt een korte stilstandsperiode beschikbaar voor installatie en wil de tijd op locatie minimaliseren
- De installatie bevat meerdere drukdragende componenten die onderling verbonden zijn met leidingwerk
- Je wilt één leverancier verantwoordelijk stellen voor engineering, fabricage, testen en levering
- De locatie is moeilijk bereikbaar of biedt weinig ruimte voor uitgebreide montageactiviteiten
- Je hebt behoefte aan een herhaalbaar ontwerp dat op meerdere locaties kan worden ingezet
Losse apparatuur kan voordeliger zijn wanneer de componenten weinig samenhang hebben, de locatie voldoende ruimte en tijd biedt voor montage, of wanneer bestaande installaties stapsgewijs worden uitgebreid. De keuze hangt dus af van de specifieke projectomstandigheden, niet van een algemene voorkeur.
Hoe Kivit Group helpt met skid bouw
Kivit Group levert complete process skids vanuit eigen engineering, fabricage en montage, zonder afhankelijkheid van derden voor de primaire werkzaamheden. Via onze dochteronderneming MCL Apparatenbouw bouwen we skids voor veeleisende industriële toepassingen, van de eerste tekening tot de oplevering op locatie.
Wat we concreet bieden:
- Volledige engineering in 2D en 3D, inclusief druk- en sterkteberekeningen conform PED en EN 13445/13480
- Fabricage van drukdragende apparaten zoals warmtewisselaars, drukvaten en reactoren, in materialen van constructiestaal tot duplex, titanium en nikkellegering
- Staalconstructie van het frame conform EN 1090-2 en EN ISO 3834-2
- Leidingwerk op de skid in diverse materialen en conform PED-regelgeving
- Certificering conform PED module H/H1, waardoor we zelfstandig CE-keur mogen afgeven tot gevarengroep III
- Transport en on-site installatie, zodat je als klant volledig wordt ontzorgd
We hebben skids geleverd aan klanten zoals Pentair, Sabic en OCI, en werken voor een breed scala aan industrieën in de petrochemie, energiesector en procesindustrie. Wil je weten wat we voor jouw project kunnen betekenen? Bekijk onze diensten of vraag direct een offerte aan.