Een turnaround is een van de meest intensieve periodes in de levenscyclus van een industriële installatie. In korte tijd voer je grootschalig onderhoud, inspecties en reparaties uit, terwijl de druk om snel weer operationeel te zijn voortdurend aanwezig is. Kwaliteitsborging tijdens turnaroundwerkzaamheden bij industriële installaties bepaalt of die inspanning ook echt het gewenste resultaat oplevert, of dat je na de herstart alsnog met problemen te maken krijgt.
In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over kwaliteitsborging bij een turnaround, ook wel TA of TAR genoemd. Van de basisprincipes tot veelgemaakte fouten: je leest hier wat je moet weten om een turnaround veilig, snel en met de juiste kwaliteit af te ronden.
Wat is kwaliteitsborging tijdens een turnaround?
Kwaliteitsborging tijdens een turnaround is het geheel van processen, controles en documentatie waarmee je bewaakt dat alle werkzaamheden voldoen aan de gestelde technische eisen, veiligheidsnormen en klantspecificaties. Het gaat niet alleen om het controleren van het eindresultaat, maar om het bewaken van de kwaliteit gedurende het hele proces, van voorbereiding tot oplevering.
Bij turnaroundwerkzaamheden (TA/TAR) werk je onder hoge tijdsdruk aan installaties die normaal gesproken continu in bedrijf zijn. Kwaliteitsborging zorgt ervoor dat die tijdsdruk niet ten koste gaat van de veiligheid of de technische integriteit van de installatie. Denk aan het vastleggen van inspectiebevindingen, het goedkeuren van materialen, het uitvoeren van lasprocedures en het documenteren van alle uitgevoerde werkzaamheden.
Waarom is kwaliteitsborging zo belangrijk bij een turnaround?
Kwaliteitsborging is zo belangrijk bij een turnaround omdat fouten of tekortkomingen direct leiden tot onveilige situaties, ongeplande stilstand of kostbare herstellingen na de herstart. Een installatie die na een TA opnieuw uitvalt, kost niet alleen geld, maar kan ook gevaarlijke situaties opleveren voor medewerkers en de omgeving.
Turnarounds zijn gepland en budgetgestuurd. Elke extra dag stilstand heeft directe financiële gevolgen. Als kwaliteitsborging tijdens de TA tekortschiet, betaal je die rekening later, met rente. Bovendien zijn veel industriële installaties onderworpen aan strenge wet- en regelgeving. Onvoldoende geborgde werkzaamheden kunnen ertoe leiden dat niet aan wettelijke eisen wordt voldaan, wat de herstart van de installatie kan blokkeren.
Goed geborgde turnaroundwerkzaamheden geven je ook inzicht in de staat van de installatie. De bevindingen uit inspecties en controles vormen de basis voor toekomstig onderhoud en helpen je om de volgende TA beter voor te bereiden.
Hoe verloopt het kwaliteitsborgingsproces stap voor stap?
Het kwaliteitsborgingsproces bij een turnaround volgt een vaste structuur die ruim voor de daadwerkelijke stilstand begint en doorloopt tot na de herstart. De kern bestaat uit vier fasen: voorbereiding, uitvoering, inspectie en oplevering.
Voorbereiding
In de voorbereidingsfase stel je een kwaliteitsplan op. Daarin leg je vast welke normen van toepassing zijn, welke inspectiemomenten gepland staan en wie verantwoordelijk is voor welke controles. Je stelt ook de benodigde procedures op, zoals lasprocedures (WPS) en inspectie- en testplannen (ITP, Inspection and Test Plan).
Uitvoering
Tijdens de uitvoering van de turnaroundwerkzaamheden bewaken gekwalificeerde inspecteurs en kwaliteitscoördinatoren de voortgang. Zij controleren of werkzaamheden worden uitgevoerd conform de goedgekeurde procedures, of de juiste materialen worden gebruikt en of afwijkingen direct worden gesignaleerd en vastgelegd.
Inspectie en testen
Na het uitvoeren van werkzaamheden volgen inspecties en testen. Denk aan niet-destructief onderzoek (NDO) van lassen, drukproeven op leidingen en apparaten, en visuele inspecties van constructies. Alle resultaten worden gedocumenteerd in een dossier dat de basis vormt voor de oplevering.
Oplevering en documentatie
Bij de oplevering lever je een compleet dossier aan met alle inspectierapporten, testresultaten, materiaalcertificaten en afwijkingsrapporten. Dit dossier toont aan dat de installatie voldoet aan alle eisen en klaar is voor herstart.
Welke normen en certificeringen gelden bij turnaround-kwaliteitsborging?
Bij turnaroundwerkzaamheden aan drukvoerende apparatuur en leidingen gelden internationale normen zoals de Pressure Equipment Directive (PED), EN 13480 voor industriële leidingen en EN 13445 voor ongestookte drukvaten. Daarnaast zijn ISO 9001 en specifieke klantspecificaties vaak van toepassing.
De PED is in Europa de wettelijke basis voor het ontwerpen, produceren en keuren van drukvoerende apparatuur. Werkzaamheden die onder de PED vallen, moeten worden uitgevoerd door gecertificeerde bedrijven en worden gecontroleerd door een aangemelde instantie (Notified Body). Voor lassen gelden kwalificaties conform ISO 9606 voor lassers en ISO 15614 voor lasprocedures.
Naast deze internationale normen hanteren petrochemische en energiebedrijven vaak eigen specificaties en kwaliteitseisen. Het is belangrijk dat je als uitvoerende partij deze eisen kent en aantoonbaar naleeft. Dat vraagt om een gedegen kwaliteitsmanagementsysteem en ervaren kwaliteitspersoneel.
Hoe wordt kwaliteitsborging gecombineerd met snelheid tijdens een turnaround?
Kwaliteitsborging en snelheid combineer je tijdens een turnaround door kwaliteitscontroles slim in te plannen, parallel te laten lopen met de uitvoering en te werken met ervaren teams die weten wat ze doen. De sleutel ligt in de voorbereiding: hoe beter je van tevoren plant, hoe minder vertraging kwaliteitscontroles veroorzaken tijdens de TA.
Praktisch betekent dit dat inspecteurs en uitvoerders nauw samenwerken. Terwijl een las wordt gezet, staat de NDO-inspecteur klaar om direct te controleren. Zo wacht je niet op goedkeuring, maar loopt de inspectie mee in het ritme van de uitvoering. Digitale registratie van bevindingen versnelt ook de documentatie en voorkomt fouten door handmatige overdracht.
Ervaring speelt hierbij een grote rol. Teams die meerdere turnarounds hebben uitgevoerd, kennen de valkuilen en weten hoe ze kwaliteitscontroles efficiënt inrichten zonder de voortgang te vertragen. Dat is precies waarom het loont om te werken met een partner met bewezen expertise in TA/TAR die TA/TAR-werkzaamheden als kernactiviteit uitvoert.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij kwaliteitsborging tijdens een turnaround?
De meest voorkomende fouten bij kwaliteitsborging tijdens turnaroundwerkzaamheden zijn: onvoldoende voorbereiding van het kwaliteitsplan, te laat inschakelen van inspecteurs, gebrekkige documentatie en het onder druk laten vallen van kwaliteitscontroles ten gunste van snelheid.
Een veelgemaakte fout is dat het kwaliteitsplan pas tijdens de TA wordt opgesteld, in plaats van ruim van tevoren. Daardoor ontbreken goedgekeurde procedures op het moment dat de werkzaamheden al zijn gestart. Een andere valkuil is het niet vastleggen van afwijkingen. Kleine afwijkingen worden soms mondeling afgehandeld zonder schriftelijke vastlegging, wat later problemen geeft bij de oplevering of bij een incident.
Ook het onderschatten van de benodigde inspectiecapaciteit is een veelgemaakte fout. Als er te weinig inspecteurs beschikbaar zijn, ontstaan wachttijden die de planning verstoren. Tot slot zien we regelmatig dat materiaalcertificaten niet tijdig worden aangevraagd, waardoor werkzaamheden moeten worden stilgelegd in afwachting van de juiste documentatie.
Hoe wij helpen met kwaliteitsborging bij turnarounds
Kivit Group voert turnarounds en dagelijks onderhoud uit aan chemische, petrochemische en powerplantinstallaties, indien nodig rond de klok. We begrijpen dat industriële stilstand geld kost en dat kwaliteit en snelheid hand in hand moeten gaan. Daarom bouwen we kwaliteitsborging vanaf het begin in, niet als sluitpost maar als fundament van elke TA/TAR die we uitvoeren.
Wat we voor je doen:
- Opstellen van een volledig kwaliteitsplan en ITP vóór de start van de turnaround
- Inzet van gecertificeerde lassers en inspecteurs conform PED en relevante EN-normen
- Uitvoeren van NDO, drukproeven en visuele inspecties parallel aan de werkzaamheden
- Volledige documentatie en opleverdossier conform klantspecificaties
- Spoedinterventies bij storingen, ook buiten kantooruren
- Ontzorging van engineering tot en met on-site inbouw
Wil je weten hoe wij jouw volgende turnaround veilig, snel en met geborgde kwaliteit uitvoeren? Vraag een vrijblijvende offerte aan en we bespreken graag wat we voor jouw installatie kunnen betekenen.

